3 วิธีบริหารเงินสดให้คล่องตัว เจ้าของร้านต้องรู้

"ยอดขายเดือนนี้ดีมาก แต่ทำไมกระเป๋าแห้ง?" — ถ้าเคยรู้สึกแบบนี้ นั่นคือปัญหา Cash Flow ที่เจ้าของ SME หลายคนเจอ แม้กำไรดีบนกระดาษ แต่ถ้าบริหารเงินสดไม่เป็น ธุรกิจก็ยังเสี่ยงล้มได้

สัญญาณเตือนว่าเงินสดกำลังจะมีปัญหา

ก่อนจะถึงวิกฤต มักมีสัญญาณเตือนล่วงหน้า

• ยอดเงินในบัญชีลดลงทุกเดือน แม้กำไรจะดี
• ต้องโอนเงินส่วนตัวเข้าบัญชีบริษัทบ่อยขึ้น
• จ่ายซัพพลายเออร์ล่าช้ากว่าเดิม
• สต็อกสินค้าเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ
• ลูกหนี้ค้างนานขึ้นทุกเดือน
• ยืมเงินโอดีบ่อยขึ้น

วิธีที่ 1 บริหารสินค้าคงเหลือ — เปลี่ยนของให้เป็นเงินเร็วขึ้น

สต็อกสินค้าที่มากเกินไปคือ "เงินสดที่ถูกแช่แข็ง" ยิ่งสต็อกสูง เงินสดก็ยิ่งน้อย

เคล็ดลับ

วิเคราะห์ ABC Analysis แบ่งสินค้าเป็น 3 กลุ่ม A คือขายดีมาก (20% ของรายการ แต่ทำรายได้ 80%), B คือขายปานกลาง, C คือขายช้า

กลุ่ม C คือตัวปัญหา ให้ลดสต็อกลงด้วยการ ราคาพิเศษ ล้างสต็อก หรือหยุดสั่งเพิ่ม

สำหรับกลุ่ม A ให้คำนวณปริมาณสั่งซื้อที่เหมาะสม (EOQ) เพื่อไม่สต็อกมากเกินความจำเป็น แต่ก็ไม่ขาดสต็อก

ผลลัพธ์ที่ควรเห็น วันที่สินค้าค้างในคลังลดลง เงินสดที่เคยล็อกอยู่ในสต็อกปล่อยออกมาหมุนเวียน

วิธีที่ 2 ติดตามลูกหนี้อย่างใกล้ชิด — เร่งเก็บเงินเข้ากระเป๋า

ลูกหนี้ที่ค้างชำระนานคือ "เงินสดที่ถูกลูกค้ายืมฟรี" ยิ่งเก็บเงินได้ช้า กระแสเงินสดยิ่งแย่

ระบบที่ควรมี

• ส่งใบแจ้งหนี้ทันทีหลังส่งสินค้าหรือบริการ ไม่รอสิ้นเดือน
• ตั้งระบบแจ้งเตือนอัตโนมัติเมื่อลูกหนี้ใกล้ครบกำหนด
• ติดตามทุก 7 วันหลังครบกำหนดถ้ายังไม่ได้รับชำระ
• ให้ส่วนลดถ้าลูกค้าชำระก่อนกำหนด เช่น ลด 2% ถ้าจ่ายใน 10 วัน

ลูกหนี้อายุเกิน 90 วัน ต้องเร่งดำเนินการ อย่าปล่อยให้ค้างนานจนกลายเป็นหนี้สูญ

วิธีที่ 3 บริหารเจ้าหนี้อย่างมีกลยุทธ์ — ยืดเวลาจ่าย แต่ไม่เสียเครดิต

ถ้าเก็บเงินจากลูกค้าได้เร็ว แต่จ่ายซัพพลายเออร์เร็วด้วย เงินสดก็ยังตึงได้ กลยุทธ์คือ "เก็บเร็ว จ่ายช้า"

วิธีปฏิบัติ

• เจรจาขยายเครดิตเทอมกับซัพพลายเออร์ที่ไว้วางใจกัน เช่น จาก Net 30 เป็น Net 60
• จ่ายตามกำหนด ไม่จ่ายก่อนกำหนดโดยไม่จำเป็น (เว้นแต่ได้ส่วนลดพิเศษ)
• อย่าล่าช้ากว่ากำหนด เพราะเสียความน่าเชื่อถือและอาจโดนหยุดส่งสินค้า
• แบ่งกลุ่มซัพพลายเออร์ รายสำคัญจ่ายตรงเวลา รายอื่นขอขยายได้

สูตรจำง่าย

เงินสดดี = เก็บเงินเร็ว + หมุนสต็อกเร็ว + จ่ายเจ้าหนี้ตามกำหนด

ทำสามข้อนี้พร้อมกัน กระแสเงินสดจะดีขึ้นอย่างเห็นได้ชัดภายใน 3-6 เดือน โดยไม่ต้องกู้เงินเพิ่ม บอกได้เลยว่าธุรกิจที่บริหารเงินสดดีนั้น มักอยู่รอดได้ในช่วงวิกฤตมากกว่าธุรกิจที่กำไรสูงแต่เงินสดบริหารไม่ดี

MooMooNext โปรแกรมบัญชี ทดลองใช้ฟรี คลิก