ภาษีธุรกิจเฉพาะ คืออะไร ใครต้องเสีย ยื่นอย่างไร

เคยได้ยินคำว่า "ภาษีธุรกิจเฉพาะ" แล้วงงไหม? หลายคนรู้จักแค่ VAT กับภาษีเงินได้ แต่จริง ๆ แล้วยังมีภาษีอีกประเภทที่กฎหมายกำหนดมาเป็นพิเศษสำหรับธุรกิจบางอย่าง ถ้าทำธุรกิจพวกนี้อยู่แล้วยังไม่รู้เรื่องนี้ อาจเจอปัญหาได้

มาดูกันเลยว่าภาษีธุรกิจเฉพาะคืออะไร ใครต้องเสีย และต้องทำอะไรบ้าง

ภาษีธุรกิจเฉพาะคืออะไร

ภาษีธุรกิจเฉพาะ ก็คือภาษีที่กรมสรรพากรจัดเก็บจากธุรกิจบางประเภทที่กฎหมายกำหนดเป็นพิเศษ ต่างจาก VAT ที่เก็บจากการขายสินค้าหรือบริการทั่วไป ภาษีธุรกิจเฉพาะนี้เก็บเฉพาะบางกิจการที่ระบุไว้ในกฎหมายเท่านั้น

พูดง่าย ๆ ก็คือถ้าทำธุรกิจที่อยู่ใน list นี้ แทนที่จะเสีย VAT ก็ต้องเสียภาษีธุรกิจเฉพาะแทน

ธุรกิจไหนต้องเสียภาษีธุรกิจเฉพาะบ้าง

กฎหมายระบุชัดเจนว่ามีกิจการดังต่อไปนี้

1. กิจการธนาคาร ธนาคารพาณิชย์ทุกแห่ง รวมถึงธุรกิจที่ทำหน้าที่คล้ายธนาคาร เช่น ให้กู้เงิน ค้ำประกัน แลกเปลี่ยนเงินตรา ออกหรือซื้อขายตั๋วเงิน

2. ธุรกิจเงินทุน หลักทรัพย์ และเครดิตฟองซิเอร์ บริษัทหลักทรัพย์ บริษัทเงินทุนต่าง ๆ ที่ได้รับใบอนุญาต

3. การรับประกันชีวิต บริษัทประกันชีวิตทั้งหลาย

4. การรับจำนำ ร้านรับจำนำสินค้าทุกประเภท

5. การขายอสังหาริมทรัพย์เป็นทางค้าหรือหากำไร ตรงนี้สำคัญมากสำหรับนักลงทุนอสังหาฯ ถ้าซื้อมาแล้วขายเพื่อทำกำไร (ไม่ใช่อยู่อาศัยเอง) เข้าข่ายต้องเสียภาษีธุรกิจเฉพาะ

6. การซื้อและขายคืนหลักทรัพย์ พวก Repo หรือการซื้อขายหลักทรัพย์ที่มีข้อตกลงจะซื้อคืน

7. ธุรกิจแฟ็กเตอริ่ง ธุรกิจรับโอนลูกหนี้การค้า ให้สินเชื่อ และบริหารลูกหนี้แทนลูกค้า

อัตราภาษีธุรกิจเฉพาะ

คำนวณจากรายรับก่อนหักรายจ่าย โดยอัตราแตกต่างกันตามประเภทกิจการ ตัวอย่างเช่น

• กิจการธนาคารและธุรกิจการเงิน: 3%
• การรับประกันชีวิต: 2.5%
• การรับจำนำ: 2.5%
• การขายอสังหาริมทรัพย์เชิงพาณิชย์: 3%

แถมยังต้องบวกภาษีท้องถิ่นอีก 10% ของภาษีธุรกิจเฉพาะ ที่คำนวณได้

ยกตัวอย่างให้ชัด: ถ้าขายบ้านได้ 5 ล้านบาท (ซื้อมาเพื่อขายทำกำไร) ภาษีธุรกิจเฉพาะ = 5,000,000 × 3% = 150,000 บาท + ภาษีท้องถิ่น 15,000 บาท รวมต้องจ่าย 165,000 บาท

ต้องจดทะเบียนก่อนไหม

ต้อง ก่อนจะเริ่มกิจการต้องยื่นแบบคำขอ ภ.ธ.01 เพื่อจดทะเบียนภาษีธุรกิจเฉพาะกับกรมสรรพากรภายใน 30 วัน นับแต่วันเริ่มกิจการ ถ้าพลาดเรื่องนี้ โดนปรับแน่นอน

วิธียื่นแบบ ภ.ธ.40

เมื่อจดทะเบียนแล้ว มีหน้าที่ยื่นแบบ ภ.ธ.40 ทุกเดือน โดยแสดง

• ประเภทกิจการ
• จำนวนรายรับ
• จำนวนภาษีธุรกิจเฉพาะ
• ภาษีท้องถิ่น 10%

กำหนดยื่น: ภายในวันที่ 23 ของเดือนถัดไป (บังคับยื่นออนไลน์ผ่านเว็บ rd.go.th ตั้งแต่ 1 มกราคม 2568)

ข้อดีคือ ถ้าคำนวณแล้วภาษีของเดือนนั้นไม่ถึง 100 บาท ไม่ต้องเสียภาษี แต่ยังต้องยื่นแบบปกติอยู่ดี

เอกสารที่ต้องจัดทำ

กิจการที่เสียภาษีธุรกิจเฉพาะต้องจัดทำ

1. รายงานรายรับก่อนหักรายจ่าย แบบรายวัน และสรุปทุกสิ้นเดือน
2. จัดทำรายงานแยกตามแต่ละสถานประกอบการ โดยลงรายการให้เสร็จภายใน 3 วันทำการ นับแต่วันที่มีรายรับ
3. เก็บรักษาเอกสารไว้ไม่น้อยกว่า 5 ปี นับแต่วันยื่นแบบหรือวันจัดทำรายงาน

สรุป: ภาษีธุรกิจเฉพาะ vs VAT

หัวข้อ | ภาษีธุรกิจเฉพาะ | VAT

ใครเสีย | ธุรกิจที่กฎหมายกำหนดเฉพาะ | ทุกธุรกิจที่รายได้เกิน 1.8 ล้าน/ปี

ฐานภาษี | รายรับก่อนหักรายจ่าย | มูลค่าสินค้า/บริการ

อัตรา | 2.5-3% + ภาษีท้องถิ่น 10% | 7%

แบบที่ยื่น | ภ.ธ.40 | ภ.พ.30

ถ้าทำธุรกิจที่ระบุข้างต้น ต้องรีบตรวจสอบสถานะว่าได้จดทะเบียนภาษีธุรกิจเฉพาะแล้วหรือยัง อย่าปล่อยผ่านเพราะค่าปรับบวกเงินเพิ่มหนักมาก

ลองนำไปตรวจสอบดู รับรองว่าช่วยให้จัดการภาษีได้ถูกต้องขึ้นเยอะ

MoomooNext โปรแกรมบัญชี ทดลองใช้ฟรี คลิก