งบกำไรขาดทุนอ่านอย่างไร ให้รู้จริงว่าธุรกิจกำไรไหม

หลายคนรู้แค่ว่า "กำไร" หรือ "ขาดทุน" แต่ไม่รู้ว่า "ทำไม" งบกำไรขาดทุนคือเอกสารที่ตอบคำถามนั้นได้ ถ้าอ่านออกจะรู้ว่าต้องแก้อะไรเพื่อให้กำไรดีขึ้น

โครงสร้างงบกำไรขาดทุน

งบกำไรขาดทุนมีโครงสร้างจากบนลงล่าง แต่ละขั้นคือกำไร "ก่อน" หักค่าใช้จ่ายชั้นต่อไป

``` รายได้จากการขาย

• ต้นทุนสินค้าขาย (COGS)

= กำไรขั้นต้น

• ค่าใช้จ่ายในการขาย
• ค่าใช้จ่ายในการบริหาร

= กำไรจากการดำเนินงาน (EBIT)

• รายได้อื่น
• ดอกเบี้ยจ่าย

= กำไรก่อนภาษีเงินได้

• ภาษีเงินได้

= กำไรสุทธิ ```

วิธีอ่านงบกำไรขาดทุนทีละส่วน

รายได้จากการขาย

ยอดขายทั้งหมด ก่อนหักอะไรทั้งนั้น สำหรับร้านออนไลน์คือยอดขายรวมจาก Shopee, Lazada, TikTok Shop และช่องทางอื่น ๆ

ดูแนวโน้ม: รายได้เพิ่มขึ้นหรือลดลงจากช่วงก่อน?

กำไรขั้นต้น (Gross Profit)

รายได้ - ต้นทุนสินค้าขาย = กำไรขั้นต้น

อัตรากำไรขั้นต้น = กำไรขั้นต้น ÷ รายได้ × 100%

ถ้าอัตรานี้ลดลง แสดงว่า ต้นทุนสินค้าสูงขึ้น (ซัพพลายเออร์ขึ้นราคา) หรือต้องลดราคาขายเพื่อแข่งขัน

กำไรจากการดำเนินงาน (Operating Profit)

หลังหักค่าใช้จ่ายขายและบริหาร ตัวนี้บอกว่าการดำเนินธุรกิจหลักมีประสิทธิภาพแค่ไหน

ถ้ากำไรขั้นต้นดีแต่กำไรจากดำเนินงานต่ำ แสดงว่าค่าใช้จ่ายขายหรือบริหารสูงเกินไป เช่น ค่าโฆษณา เงินเดือนพนักงาน ค่าเช่า

กำไรสุทธิ (Net Profit)

ตัวเลขสุดท้ายหลังหักทุกอย่างรวมถึงภาษี นี่คือ "เงินที่เหลือจริง ๆ" ของธุรกิจ

ตัวอย่างการอ่าน — ร้านขายเครื่องสำอางออนไลน์

รายการ | จำนวน (บาท) | % ของรายได้

รายได้จากการขาย | 500,000 | 100%

ต้นทุนสินค้าขาย | 250,000 | 50%

กำไรขั้นต้น | 250,000 | 50%

ค่าโฆษณา | 80,000 | 16%

ค่าจัดส่ง | 40,000 | 8%

เงินเดือนพนักงาน | 60,000 | 12%

ค่าเช่า | 20,000 | 4%

กำไรจากดำเนินงาน | 50,000 | 10%

ภาษีเงินได้ | 7,500 | 1.5%

กำไรสุทธิ | 42,500 | 8.5%

การวิเคราะห์

• อัตรากำไรขั้นต้น 50% ถือว่าดีสำหรับเครื่องสำอาง
• ค่าโฆษณา 16% ดูสูง ควรตรวจสอบว่า ROAS คุ้มค่าไหม
• กำไรสุทธิ 8.5% ยังพอรับได้ แต่ถ้าลดค่าโฆษณาได้ กำไรจะดีขึ้น

สัญญาณอันตรายในงบกำไรขาดทุน

ต้องบอกเลยว่าสัญญาณต่อไปนี้ต้องระวัง

รายได้เพิ่ม แต่กำไรขั้นต้นลด อาจขายสินค้าต้นทุนสูงขึ้น หรือต้องลดราคาเพื่อแข่งขัน ต้องทบทวนกลยุทธ์การตั้งราคา

ค่าใช้จ่ายขายสูงมากเมื่อเทียบกับรายได้ ถ้าค่าโฆษณา + ค่าส่งรวมกันเกิน 30-40% ของรายได้ อาจยากที่จะมีกำไร ต้องปรับกลยุทธ์

กำไรสุทธิต่ำมาก แต่รายได้สูง บางทีธุรกิจขายได้มากแต่กำไรน้อยมาก แสดงว่าต้นทุนหรือค่าใช้จ่ายสูงเกินไป

ดูงบกำไรขาดทุนบ่อยแค่ไหน

สำหรับร้านออนไลน์ ควรดูอย่างน้อยรายเดือน เพื่อจับแนวโน้มได้ทัน ไม่ต้องรอให้ปิดปีแล้วค่อยตรวจสอบ

ถ้าธุรกิจยุ่งมาก อย่างน้อยดูตัวเลขสำคัญ 3 ตัวทุกเดือน ได้แก่ รายได้ อัตรากำไรขั้นต้น และกำไรสุทธิ

MoomooNext โปรแกรมบัญชี ทดลองใช้ฟรี คลิก