ธุรกิจรับจ้างผลิต OEM รับรู้รายได้ที่จุดไหน ตาม TFRS for NPAEs

ร้านออนไลน์หลายร้านจ้างโรงงานผลิตสินค้าแบบ OEM ให้ขาย หรือรับจ้างผลิตให้แบรนด์อื่น ปัญหาบัญชีที่พบบ่อยคือ "รับรู้รายได้เมื่อไหร่?" เพราะมีหลายจุดในกระบวนการที่อาจเป็นจุดรับรู้รายได้

OEM (Original Equipment Manufacturer) คืออะไร?

OEM คือธุรกิจที่รับจ้างผลิตสินค้าตามสเปคของลูกค้า ลูกค้าได้รับสินค้าไปติดแบรนด์ของตัวเองขาย

ตัวอย่างในไทย:

• โรงงานผลิตสบู่ให้แบรนด์ต่าง ๆ
• รับผลิตเสื้อผ้าตามแบบ
• ผลิตอาหารเสริมให้แบรนด์ขาย

หลักการรับรู้รายได้ตาม TFRS for NPAEs

ตามมาตรฐาน รายได้จากการขายสินค้าต้องรับรู้เมื่อ ความเสี่ยงและผลตอบแทนที่มีนัยสำคัญในสินค้าผ่านไปยังผู้ซื้อแล้ว

ในทางปฏิบัติหมายความว่า รับรู้รายได้เมื่อ:

• ส่งมอบสินค้าให้ลูกค้า หรือ
• ลูกค้าควบคุมสินค้าได้แล้ว (Control Transferred)

กรณีที่ซับซ้อนสำหรับ OEM

กรณีที่ 1: ผลิตเสร็จแล้วเก็บที่โรงงาน รอลูกค้ามารับ รับรู้รายได้เมื่อ? → ต้องดูว่าสินค้าผ่านไปยังลูกค้าแล้วจริงหรือไม่ ถ้าลูกค้ารับรู้และตรวจรับแล้ว อาจรับรู้รายได้ได้แม้สินค้ายังอยู่ที่โรงงาน

กรณีที่ 2: มัดจำล่วงหน้า 50% ก่อนผลิต มัดจำยังไม่ใช่รายได้! บันทึกเป็น "รายรับล่วงหน้า" (Unearned Revenue) ก่อน รับรู้รายได้เมื่อส่งมอบสินค้า

กรณีที่ 3: โครงการระยะยาว ส่งมอบเป็นงวด รับรู้รายได้ตามสัดส่วนของงวดที่ส่งมอบครบแล้ว

ตัวอย่างการบันทึกบัญชี OEM

รับมัดจำ 50% = 100,000 บาท: ``` เดบิต: เงินสด/ธนาคาร 100,000 เครดิต: รายรับล่วงหน้า 100,000 ```

ส่งมอบสินค้าและรับเงินส่วนที่เหลือ: ``` เดบิต: เงินสด/ธนาคาร 100,000 เดบิต: รายรับล่วงหน้า 100,000 เครดิต: รายได้จากการขาย 200,000 ```

ต้นทุนการผลิต OEM บันทึกอย่างไร?

ต้นทุนสินค้าที่ยังผลิตอยู่ → บันทึกเป็น "งานระหว่างผลิต" (Work in Process) เมื่อผลิตเสร็จ → โอนเป็น "สินค้าสำเร็จรูป" (Finished Goods) เมื่อส่งมอบ → โอนเป็น "ต้นทุนสินค้าขาย" (Cost of Goods Sold)

MooMoo Next ช่วยบันทึกรายรับและต้นทุนให้สอดคล้องกัน ทำให้กำไรขั้นต้นสะท้อนความเป็นจริงของธุรกิจ OEM

MoomooNext โปรแกรมบัญชี ทดลองใช้ฟรี คลิก