VAT คืออะไร? เจ้าของร้านออนไลน์ต้องรู้ก่อนขายเกิน 1.8 ล้าน

ขายของออนไลน์มาสักพัก ยอดเริ่มวิ่ง แฟนเพจเติบโต ออร์เดอร์เข้าทุกวัน แต่ข้างหลังมีเรื่องภาษีหนึ่งอย่างที่หลาย ๆ คนไม่ได้เตรียมตัวไว้เลย นั่นคือ VAT หรือภาษีมูลค่าเพิ่ม

บอกได้เลยว่าถ้าไม่จัดการให้ถูกต้องตั้งแต่ต้น อาจโดนค่าปรับหนักมาก มาทำความเข้าใจเรื่องนี้กันตั้งแต่ต้นเลย

VAT คืออะไร?

VAT ย่อมาจาก Value Added Tax หรือ ภาษีมูลค่าเพิ่ม คือภาษีที่เรียกเก็บจากมูลค่าของสินค้าหรือบริการในแต่ละขั้นตอนของการผลิตและจำหน่าย

ง่าย ๆ เลย: เวลาเราขายสินค้า เราเรียกเก็บ VAT 7% จากลูกค้า เงิน 7% นั้นไม่ใช่ของเรา ต้องนำส่งให้กรมสรรพากร

ระบบ VAT ทำงานแบบนี้:

• ภาษีขาย = VAT 7% ที่เราเรียกเก็บจากลูกค้าเวลาขายสินค้า/บริการ
• ภาษีซื้อ = VAT 7% ที่เราจ่ายไปเวลาซื้อสินค้า/วัตถุดิบ
• ยอดที่ต้องนำส่ง = ภาษีขาย − ภาษีซื้อ

ตัวอย่าง: เดือนนี้เราขายสินค้า 100,000 บาท มีภาษีขาย 7,000 บาท และซื้อสต๊อกสินค้ามา ภาษีซื้อ 3,000 บาท ดังนั้นต้องนำส่งสรรพากร = 7,000 − 3,000 = 4,000 บาท

ใครบ้างต้องจด VAT?

ข้อสำคัญที่ต้องรู้คือเกณฑ์ 1.8 ล้านบาท

ต้องจด VAT เมื่อ:

• มีรายได้จากการขายสินค้าหรือบริการเกิน 1,800,000 บาทต่อปี
• ต้องจดภายใน 30 วัน นับจากวันที่รายได้เกิน 1.8 ล้าน

ถ้าขายบน Shopee, TikTok Shop, Lazada รายได้นับรวมทุกช่องทาง ไม่ได้นับแยกกัน ดังนั้นถ้าขาย Shopee ได้ 1 ล้าน + TikTok Shop 900,000 บาท รวมกันเกิน 1.8 ล้านแล้ว ต้องจด VAT ทันที

สมัครใจจด VAT ก็ได้ แม้รายได้ยังไม่ถึง 1.8 ล้าน เช่น ถ้าคู่ค้าหรือลูกค้าขอใบกำกับภาษีเต็มรูปแบบ

ธุรกิจที่ได้รับยกเว้น VAT เช่น บริการการศึกษา บริการด้านสุขภาพ การขายสินค้าเกษตร แต่ร้านออนไลน์ทั่วไปมักไม่ได้รับยกเว้น

โทษของการไม่จด VAT เมื่อถึงเกณฑ์

หลาย ๆ คนคิดว่าไม่จดได้ก็ไม่จด แต่บอกได้เลยว่าเสี่ยงมาก:

• ค่าปรับไม่จด VAT: 2,000 บาท และอาจมีเบี้ยปรับเพิ่มเติม
• ถูกประเมินภาษีย้อนหลัง พร้อมเงินเพิ่ม 1.5% ต่อเดือน
• กรมสรรพากรสามารถตรวจสอบยอดโอนเข้าบัญชีธนาคารได้ ตั้งแต่ปี 2563 เป็นต้นมา ธนาคารต้องรายงานธุรกรรมที่มียอดโอนเข้าปีละ 3,000 ครั้งขึ้นไป หรือ 400 ครั้งขึ้นไปพร้อมยอดรวมเกิน 2 ล้านบาท

หลังจดแล้ว ต้องทำอะไรบ้าง?

เมื่อจด VAT เสร็จ สรรพากรจะออก ภ.พ.20 (ใบทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม) ให้ ต่อจากนี้มีหน้าที่หลัก 3 อย่าง:

1. ออกใบกำกับภาษีทุกครั้งที่ขาย

เมื่อมีการขายสินค้าหรือบริการ ต้องออกใบกำกับภาษีให้ลูกค้าทุกครั้ง โดยใบกำกับภาษีเต็มรูปแบบต้องมี:

• ชื่อ ที่อยู่ เลขผู้เสียภาษี ของผู้ขาย
• ชื่อ ที่อยู่ ของผู้ซื้อ
• วันที่ออกเอกสาร
• รายการสินค้า มูลค่า และ VAT 7% แยกชัดเจน

2. ขอใบกำกับภาษีทุกครั้งที่ซื้อ

เวลาซื้อสินค้า วัตถุดิบ หรือค่าใช้จ่ายต่าง ๆ ให้ขอใบกำกับภาษีเต็มรูปแบบเสมอ เพื่อนำมาใช้เป็นภาษีซื้อลดยอดที่ต้องนำส่ง

3. ยื่น ภ.พ.30 ทุกเดือน

ทุกเดือนต้องยื่นแบบ ภ.พ.30 (แบบแสดงรายการภาษีมูลค่าเพิ่ม) ภายในวันที่ 23 ของเดือนถัดไป (ยื่นออนไลน์ผ่าน e-filing เท่านั้น ตั้งแต่ 1 ม.ค. 2568) สรุปยอดภาษีขาย − ภาษีซื้อ แล้วนำส่งยอดที่เหลือ

ภาษีซื้อ "ต้องห้าม" คืออะไร?

ไม่ใช่ทุกภาษีซื้อที่นำมาหักได้ มีรายการที่เรียกว่า ภาษีซื้อต้องห้าม ที่ไม่สามารถนำมาหักออกจากภาษีขายได้ เช่น:

• ค่าใช้จ่ายส่วนตัวที่ไม่เกี่ยวกับธุรกิจ
• ใบกำกับภาษีที่ไม่ถูกต้องตามกฎหมาย
• ค่าอาหารและเครื่องดื่มสังสรรค์ (บางกรณี)

ดังนั้นต้องแน่ใจว่าใบกำกับภาษีที่เก็บมานั้นถูกต้องครบถ้วน

VAT กับการขายบน Shopee และ Lazada

คำถามที่เจ้าของร้านมักสงสัย: ค่าส่งต้องเรียกเก็บ VAT ด้วยไหม?

คำตอบ: ขึ้นอยู่กับประเภทธุรกิจ

ถ้าเราเป็นธุรกิจ ซื้อมาขายไป รายรับจากลูกค้าทั้งหมด ทั้งค่าสินค้าและค่าส่ง ถือเป็นรายรับของเรา ต้องเรียกเก็บ VAT 7% ทั้งหมด

แต่ถ้าลูกค้าจ่ายค่าส่งโดยตรงกับบริษัทขนส่ง (เช่น EMS, Kerry) ส่วนนั้นบริษัทขนส่งจะออกใบกำกับภาษีเอง เราไม่ต้องรับผิดชอบ

เมื่อภาษีซื้อ > ภาษีขาย ทำอย่างไร?

เดือนไหนที่ภาษีซื้อมากกว่าภาษีขาย (เช่น สั่งสต๊อกเยอะ แต่ยอดขายต่ำ) มีสองทางเลือก:

1. ขอคืนภาษี ทันทีในเดือนนั้น (ต้องใช้เวลาตรวจสอบ อาจใช้เวลา 1-3 เดือน)
2. พันยอด (Carry Forward) นำยอดภาษีซื้อส่วนเกินไปใช้ในเดือนถัดไปเพื่อลดยอดที่ต้องจ่าย

ส่วนใหญ่เจ้าของร้านออนไลน์เลือกพันยอดไว้ก่อน ง่ายกว่าและไม่ต้องรอคืนภาษี

จด VAT แล้วทำให้ต้นทุนสูงขึ้นจริงไหม?

นี่คือความเข้าใจผิดที่พบบ่อยมาก ขอตอบชัด ๆ เลย:

ถ้าคู่ค้าเราจด VAT ด้วย ก็ออกใบกำกับภาษีซื้อให้เรา เราเอามาหักได้ ต้นทุนจริงไม่ได้สูงขึ้น

ตัวอย่างเปรียบเทียบ (ราคาขาย 1,000 บาท):

รายการ | จด VAT | ไม่จด VAT

ราคาขาย | 1,000 | 1,000

ต้นทุนสินค้า | 500 | 535 (รวม VAT ที่หักไม่ได้)

กำไร | 500 | 465

ฝ่ายที่จด VAT ยังได้เปรียบกว่าในบางกรณี เพราะนำภาษีซื้อมาหักได้

MooMoo Next ช่วยเรื่อง VAT ได้ยังไง?

ระบบ VAT ที่ดูยุ่งยากนี้ MooMoo Next ช่วยให้ง่ายขึ้นมากเลย:

• AI OCR สแกนใบกำกับภาษี ทั้งฝั่งซื้อและขาย เพียงถ่ายรูปใบเอกสาร ระบบอ่านและบันทึกให้อัตโนมัติ ไม่ต้องกรอกเองทีละรายการ
• รายงานภาษีซื้อ-ภาษีขาย สรุปให้ครบทุกเดือน เตรียมยื่น ภ.พ.30 ได้ทันที
• แจ้งเตือนกำหนดยื่นภาษี ไม่มีลืมวันที่ 23 ของเดือนอีกต่อไป
• เชื่อมต่อกับช่องทางขายออนไลน์ ดึงยอดขายจาก Shopee, TikTok Shop มาตรงโดยไม่ต้องกรอกเอง

สิ่งที่เคยใช้เวลาหลายชั่วโมงต่อเดือน ลดเหลือไม่กี่นาที

สรุป: จด VAT เมื่อไหร่ดี?

• ถ้ายอดขายใกล้ 1.8 ล้าน → เตรียมตัวไว้ล่วงหน้า 1-2 เดือน
• ถ้าลูกค้าส่วนใหญ่เป็นนิติบุคคลที่ต้องการใบกำกับภาษีเต็มรูปแบบ → จดเลย แม้ยังไม่ถึงเกณฑ์
• ถ้าขายปลีกให้ผู้บริโภค (B2C) ที่ไม่ต้องการใบกำกับภาษี → รอให้ถึงเกณฑ์ก่อน

เรื่อง VAT ไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิด ถ้าจัดระบบเอกสารดี มีโปรแกรมช่วย รับรองเลยว่าทำได้ไม่ยาก

ใช้งานฟรี 30 วัน เมื่อสมัครทดลองใช้ MooMooNext วันนี้ [สมัครเลย →](https://moomoonext.com/login)