เกณฑ์การรับรู้สินทรัพย์ ของที่ซื้อมาแบบไหนถึงจะขึ้นเป็นสินทรัพย์ได้

ซื้อเก้าอี้ทำงาน 3,000 บาท บันทึกเป็นสินทรัพย์หรือค่าใช้จ่าย? ซื้อซอฟต์แวร์บัญชีปีละ 5,000 บาท แบบไหน? คำถามเหล่านี้มีคำตอบที่ชัดเจนถ้าเข้าใจเกณฑ์การรับรู้สินทรัพย์

เกณฑ์พื้นฐาน — อะไรถึงเป็นสินทรัพย์

มาตรฐานบัญชีกำหนดว่าจะรับรู้สิ่งใดเป็นสินทรัพย์ได้ ต้องผ่านเกณฑ์ 3 ข้อ

เกณฑ์ที่ 1 มีประโยชน์เชิงเศรษฐกิจในอนาคต ใช้ในการผลิตสินค้าหรือบริการ ใช้ให้บุคคลอื่นเช่า หรือสามารถขายได้

เกณฑ์ที่ 2 กิจการควบคุมได้ กิจการมีสิทธิ์ใช้งานและได้รับประโยชน์จากสิ่งนั้น และสามารถป้องกันไม่ให้ผู้อื่นเข้าถึงได้

เกณฑ์ที่ 3 วัดมูลค่าได้น่าเชื่อถือ สามารถกำหนดราคาต้นทุนได้ชัดเจน

สินทรัพย์ถาวรคืออะไร ต่างจากสินทรัพย์อื่นอย่างไร

สินทรัพย์ถาวร (Fixed Assets หรือ Property, Plant and Equipment — PP&E) คือสินทรัพย์ที่

• ใช้ในการดำเนินงาน ไม่ได้ซื้อมาเพื่อขาย
• คาดว่าจะใช้งานนานกว่า 1 ปี
• มีมูลค่าสูงกว่าเกณฑ์ขั้นต่ำที่บริษัทกำหนด

มูลค่าขั้นต่ำของสินทรัพย์ถาวร

กฎหมายและมาตรฐานบัญชีไม่ได้กำหนดตัวเลขตายตัว แต่บริษัทสามารถกำหนดเองได้ตามนโยบาย เรียกว่า "ราคาตัดจำหน่าย" (Materiality Threshold)

เช่น บริษัทกำหนดว่าสินทรัพย์ที่ราคาต่ำกว่า 5,000 บาท บันทึกเป็นค่าใช้จ่ายทันที ไม่ว่าจะใช้นานแค่ไหน สินทรัพย์ที่ราคา 5,000 บาทขึ้นไป จึงบันทึกเป็นสินทรัพย์ถาวร

ตัวอย่างการใช้งาน เก้าอี้ 3,000 บาท ถ้าเกณฑ์ที่กำหนดคือ 5,000 บาท → บันทึกเป็นค่าใช้จ่าย คอมพิวเตอร์ 25,000 บาท → บันทึกเป็นสินทรัพย์ถาวร

ต้นทุนของสินทรัพย์รวมอะไรบ้าง

ต้นทุนสินทรัพย์ไม่ใช่แค่ราคาที่ซื้อ แต่รวมถึง

• ราคาซื้อ (หลังหักส่วนลดการค้า)
• ภาษีนำเข้า (ถ้ามี)
• ค่าขนส่งและติดตั้ง
• ค่าทดสอบก่อนใช้งาน
• ค่าปรับปรุงที่ทำก่อนใช้งาน

ไม่รวม: ค่าอบรมพนักงานใช้งาน ค่าบำรุงรักษาหลังใช้งาน

ตัวอย่างที่ซับซ้อน

ซอฟต์แวร์

• ซอฟต์แวร์แบบ Subscription รายปี → ค่าใช้จ่าย ไม่ใช่สินทรัพย์
• ซอฟต์แวร์แบบซื้อขาด License → อาจบันทึกเป็นสินทรัพย์ไม่มีตัวตน (Intangible Asset)

การปรับปรุงสินทรัพย์เช่า ถ้าเช่าอาคารแล้วปรับปรุง เช่น ต่อเติม ตกแต่ง → บันทึกเป็นสินทรัพย์ "สิทธิการเช่า" แล้วตัดจำหน่ายตลอดอายุสัญญาเช่า

อะไหล่และวัสดุสำรอง ถ้ามีมูลค่าสูงและใช้สำหรับเครื่องจักรเฉพาะ อาจบันทึกเป็นสินทรัพย์ ถ้าเป็นวัสดุสิ้นเปลือง บันทึกเป็นค่าใช้จ่ายหรือสินค้าคงเหลือ

ควรปรึกษาใคร

บอกได้เลยว่าเรื่องการจัดประเภทสินทรัพย์มีรายละเอียดมาก และส่งผลต่อภาษีโดยตรง ถ้าไม่แน่ใจควรปรึกษานักบัญชีที่มีประสบการณ์ เพื่อให้นโยบายบัญชีของบริษัทสอดคล้องกับมาตรฐานและกฎหมายภาษี

MooMooNext โปรแกรมบัญชี ทดลองใช้ฟรี คลิก