ตลาดแบบตรงคืออะไร ขายออนไลน์ต้องจดทะเบียนไหม ไม่รู้อาจถูกปรับแสนบาท

มีผู้ประกอบการออนไลน์รายหนึ่งออกมาแชร์ประสบการณ์ว่าเพิ่งโดนปรับเป็นหลักแสน เพราะไม่รู้ว่าธุรกิจตัวเองเข้าข่าย "ธุรกิจตลาดแบบตรง" และต้องจดทะเบียนกับ สคบ.

นี่คือเรื่องที่ผู้ขายออนไลน์ส่วนใหญ่ไม่รู้ และอาจส่งผลกระทบโดยตรงต่อธุรกิจ

ธุรกิจตลาดแบบตรงคืออะไร?

ตลาดแบบตรง (Direct Marketing) คือ การทำการตลาดสินค้าหรือบริการผ่านสื่อต่าง ๆ เพื่อสื่อสารโดยตรงกับผู้บริโภคที่อยู่ห่างไกล โดยมุ่งหวังให้ผู้บริโภคแต่ละรายตอบกลับเพื่อสั่งซื้อสินค้าหรือบริการ

สื่อที่ใช้ได้แก่ โทรทัศน์ วิทยุ อินเทอร์เน็ต แอปพลิเคชัน ข้อความ แผ่นพับ ฯลฯ

ดังนั้น การขายของออนไลน์ทุกประเภทถือเป็นตลาดแบบตรง ไม่ว่าจะขายผ่าน Shopee, Lazada, TikTok Shop, Facebook, Instagram หรือเว็บไซต์ของตัวเอง

ตลาดแบบตรง vs การขายตรง ต่างกันอย่างไร?

หลายคนสับสนระหว่างสองคำนี้

การขายตรง (Direct Selling) คือผู้ขายหรือตัวแทนขายนำสินค้าไปขายถึงบ้านหรือสถานที่ของลูกค้าโดยตรง เช่น ตัวแทน Amway, Mistine

การตลาดแบบตรง (Direct Marketing) คือการขายผ่านสื่อเป็นตัวกลาง ผู้ขายและผู้ซื้ออยู่คนละที่ ไม่พบหน้ากัน เช่น สั่งซื้อออนไลน์ สั่งผ่านโทรศัพท์

กฎหมายที่กำกับดูแลก็ต่างกัน การขายตรงอยู่ภายใต้พระราชบัญญัติขายตรงฯ ส่วนตลาดแบบตรงอยู่ภายใต้พระราชบัญญัติคุ้มครองผู้บริโภค

ใครต้องจดทะเบียนธุรกิจตลาดแบบตรง?

ต้องจดทะเบียนกับ สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) ถ้าเข้าข่ายต่อไปนี้

• มีรายได้จากการขายสินค้าหรือบริการผ่าน e-Commerce เกิน 1.8 ล้านบาทต่อปี
• ขายผ่านเว็บไซต์ของตัวเอง
• ขายผ่าน Social Media เช่น Facebook, Instagram, LINE
• ขายผ่าน Marketplace เช่น Lazada, Shopee, TikTok Shop
• ส่งอีเมลหรือ SMS โปรโมชั่นหรือเสนอขายสินค้าโดยตรงไปยังลูกค้า
• ส่งแคตตาล็อกหรือสื่อสิ่งพิมพ์ถึงลูกค้า
• ขายผ่านโทรทัศน์ (ช้อปปิ้ง TV)

ใครที่ได้รับยกเว้น?

ไม่ต้องจดทะเบียนธุรกิจตลาดแบบตรง ถ้าเป็น

• บุคคลธรรมดาที่มีรายได้จาก e-Commerce ไม่เกิน 1.8 ล้านบาทต่อปี
• ผู้ประกอบการ SMEs ที่ขึ้นทะเบียนตามกฎหมายว่าด้วยการส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม
• วิสาหกิจชุมชนที่จดทะเบียนตามกฎหมาย
• สหกรณ์และกลุ่มเกษตรที่จดทะเบียน

ไม่จด มีโทษอะไร?

บุคคลธรรมดาหรือนิติบุคคลที่เข้าเกณฑ์ต้องจดแต่ไม่ได้ยื่นจดทะเบียน มีโทษ

• จำคุกไม่เกิน 1 ปี หรือ
• ปรับไม่เกิน 100,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ
• ปรับรายวันอีก ไม่เกิน 10,000 บาทต่อวัน ตลอดเวลาที่ยังฝ่าฝืน

นี่คือเหตุผลที่ผู้ขายออนไลน์ที่โดนปรับหลักแสนในข่าว เพราะถูกปรับรายวันมาเป็นเวลานานโดยไม่รู้ตัว

วิธีจดทะเบียนธุรกิจตลาดแบบตรง

คุณสมบัติสำหรับบุคคลธรรมดา:

• บัตรประจำตัวประชาชนที่ยังไม่หมดอายุ
• เป็นผู้มีสัญชาติไทย
• อายุครบ 18 ปีบริบูรณ์
• มีรายได้จาก e-Commerce เกิน 1.8 ล้านบาทต่อปี

เอกสารที่ต้องเตรียม (นิติบุคคล):

• สำเนาหนังสือรับรองการจดทะเบียนและวัตถุประสงค์นิติบุคคล
• สำเนาหนังสือบริคณห์สนธิ
• สำเนาบัญชีผู้ถือหุ้น
• แผนที่ตั้ง และภาพถ่ายสำนักงาน
• ตัวอย่างเอกสารการซื้อขายสินค้าหรือบริการ
• ขั้นตอนและวิธีการสื่อสารเพื่อเสนอขายสินค้าหรือบริการ

ยื่นได้ที่:

• ออนไลน์ที่เว็บไซต์ สคบ. https://ocpbdirect.ocpb.go.th/
• หรือที่สำนักงาน สคบ. ในเขตที่ตั้งของธุรกิจ

ความสัมพันธ์ระหว่างการจดทะเบียน 3 ประเภท

ผู้ขายออนไลน์มักต้องเจอกับการจดทะเบียน 3 ประเภทที่ดูคล้ายกันแต่ต่างกัน

ประเภท | หน่วยงาน | เงื่อนไข

จดทะเบียนพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ | กรมพัฒนาธุรกิจการค้า | ขายออนไลน์ทุกราย

จดทะเบียน VAT | กรมสรรพากร | รายได้เกิน 1.8 ล้าน/ปี

จดทะเบียนตลาดแบบตรง | สคบ. | รายได้เกิน 1.8 ล้าน/ปี

ทั้ง 3 ประเภทนี้แตกต่างกันและไม่ได้ทดแทนกัน

สรุปง่าย ๆ ว่าต้องจดอะไรบ้าง:

• ร้านออนไลน์ทุกร้าน → จดทะเบียนพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์
• รายได้เกิน 1.8 ล้าน/ปี → จด VAT เพิ่ม
• รายได้เกิน 1.8 ล้าน/ปี → จดทะเบียนตลาดแบบตรง (สคบ.) เพิ่ม

ถ้ายกระดับเป็นบริษัทจำกัด → ไม่ต้องจดทะเบียนพาณิชย์อีก แต่ยังต้องจด VAT (ถ้าถึงเกณฑ์) และตลาดแบบตรง (ถ้าถึงเกณฑ์)

ทำถูกกฎหมายตั้งแต่วันแรก

การทำธุรกิจออนไลน์ให้ถูกต้องตามกฎหมายไม่ได้ยากอย่างที่คิด แค่รู้ว่าต้องจดอะไรและเมื่อไร

เมื่อธุรกิจเติบโตถึงจุดที่ต้องจัดการเรื่องบัญชีและภาษีอย่างจริงจัง MooMoo Next ช่วยจัดการได้ทั้งหมด ตั้งแต่ออกใบกำกับภาษี บันทึกรายรับรายจ่าย จัดการสต๊อก และรายงานทางการเงินสำหรับยื่นสรรพากร

MoomooNext โปรแกรมบัญชี ทดลองใช้ฟรี คลิก