กลับไปหน้ารวมบทความ
ภาษีมูลค่าเพิ่ม • บัญชี

บันทึกบัญชี VAT ยังไง? ความรู้พื้นฐานที่เจ้าของ SME ต้องรู้

น้องหมู

จด VAT แล้ว ต่อไปนี้ทุกเดือนต้องมีรายงานภาษีซื้อ-ภาษีขายส่งให้กรมสรรพากรพร้อม ภ.พ.30 แต่หลายคนยังไม่รู้ว่าต้องบันทึกอะไรบ้าง และบันทึกยังไงให้ถูกต้อง

มาเริ่มจากพื้นฐานเลย

ทำไมการบันทึกบัญชี VAT ถึงสำคัญ?

การบันทึกบัญชีที่ถูกต้องเป็นพื้นฐานของ ภ.พ.30 ที่ถูกต้อง ถ้าบันทึกผิด ยอดภาษีที่ยื่นก็ผิด ซึ่งอาจนำไปสู่:

  • การเสียภาษีไม่ครบ → โดนเบี้ยปรับและเงินเพิ่ม
  • การอ้างภาษีซื้อเกินจริง → อาจถูกตรวจสอบย้อนหลัง
  • ยอดกำไร-ขาดทุนในงบการเงินไม่ถูกต้อง

รายงานที่ต้องจัดทำเป็นรายเดือน

เมื่อจด VAT แล้ว ต้องมีรายงานเหล่านี้:

1. รายงานภาษีซื้อ

บันทึกใบกำกับภาษีซื้อทุกใบที่ได้รับในเดือนนั้น โดยระบุ:

  • วันที่ใบกำกับภาษี
  • เลขที่ใบกำกับภาษี
  • ชื่อผู้ขาย + เลขประจำตัวผู้เสียภาษีของผู้ขาย
  • มูลค่าสินค้า/บริการ (ก่อน VAT)
  • จำนวน VAT

2. รายงานภาษีขาย

บันทึกใบกำกับภาษีขายทุกใบที่ออกไปในเดือนนั้น โดยระบุ:

  • วันที่ออกใบกำกับภาษี
  • เลขที่ใบกำกับภาษี
  • ชื่อลูกค้า + เลขประจำตัวผู้เสียภาษีของลูกค้า (กรณีลูกค้าจด VAT)
  • มูลค่าสินค้า/บริการ (ก่อน VAT)
  • จำนวน VAT

3. รายงานสินค้าและวัตถุดิบ (เฉพาะกิจการขายสินค้า)

บันทึกยอดรับ-จ่ายสินค้าและวัตถุดิบตามรูปแบบที่กรมสรรพากรกำหนด

วิธีบันทึกบัญชีภาษีซื้อ

ตัวอย่าง: ซื้อสินค้าเข้ามาราคา 10,000 บาท (ก่อน VAT) ภาษีซื้อ 700 บาท จ่ายรวม 10,700 บาท

บัญชีที่เกี่ยวข้อง:

  • เดบิต: สินค้าคงเหลือ 10,000 บาท
  • เดบิต: ภาษีซื้อ (VAT ที่รอเคลม) 700 บาท
  • เครดิต: เงินสด/เจ้าหนี้ 10,700 บาท

วิธีบันทึกบัญชีภาษีขาย

ตัวอย่าง: ขายสินค้าราคา 15,000 บาท (ก่อน VAT) ภาษีขาย 1,050 บาท ลูกค้าจ่าย 16,050 บาท

บัญชีที่เกี่ยวข้อง:

  • เดบิต: เงินสด/ลูกหนี้ 16,050 บาท
  • เครดิต: รายได้จากการขาย 15,000 บาท
  • เครดิต: ภาษีขาย (VAT รอนำส่ง) 1,050 บาท

เมื่อยื่น ภ.พ.30 และชำระภาษี

เมื่อหักภาษีซื้อจากภาษีขาย และนำส่งส่วนต่าง:

บัญชีที่เกี่ยวข้อง:

  • เดบิต: ภาษีขาย 1,050 บาท
  • เครดิต: ภาษีซื้อ 700 บาท
  • เครดิต: เงินสด (ยอดนำส่ง) 350 บาท

ใบกำกับภาษีซื้อแบบไหนที่ใช้ไม่ได้?

ภาษีซื้อต้องห้าม — นำมาบันทึกและเคลมไม่ได้ แม้จะมีใบกำกับภาษีก็ตาม:

  • ค่าบันเทิงที่ไม่เกี่ยวกับธุรกิจ
  • ค่าน้ำมันสำหรับรถยนต์นั่งส่วนบุคคล (กรณีบางประเภท)
  • ค่าใช้จ่ายส่วนตัวของเจ้าของกิจการ
  • สินค้า/บริการที่ไม่เกี่ยวกับการประกอบกิจการ

ร้านค้าออนไลน์มีความท้าทายพิเศษ

สำหรับร้านบน Shopee, TikTok Shop, Lazada:

ฝั่งรายได้: ยอดขายมาจากหลายช่องทาง ต้องรวมทั้งหมดก่อนบันทึก

ฝั่งค่าใช้จ่าย: ค่าคอมมิชชั่นแพลตฟอร์ม ค่าโฆษณา ค่าจัดส่ง ต้องหาใบกำกับภาษีซื้อให้ครบ

ค่าโฆษณาต่างประเทศ: Facebook Ads, Google Ads ต้องยื่น ภ.พ.36 ก่อน แล้วค่อยเอาใบเสร็จจากสรรพากรมาบันทึกเป็นภาษีซื้อ

MooMoo Next ช่วยบันทึกบัญชี VAT

MooMoo Next รวบรวมข้อมูลจากทุกแพลตฟอร์ม สร้างรายงานภาษีซื้อ-ภาษีขายให้อัตโนมัติ และคำนวณยอดสำหรับยื่น ภ.พ.30 ทุกเดือน ลดเวลาทำบัญชีจากหลายชั่วโมงเหลือไม่กี่นาที

MoomooNext โปรแกรมบัญชี ทดลองใช้ฟรี คลิก

บทความที่เกี่ยวข้อง

จดทะเบียนธุรกิจ • บัญชี

จากบุคคลธรรมดามาเป็นบริษัท สิ่งที่เปลี่ยนไปในชีวิตเจ้าของกิจการ

เมื่อเปลี่ยนจากทำธุรกิจในนามบุคคลธรรมดามาเป็นบริษัทจำกัด บัญชีภาษี สัญญา และการบริหารเปลี่ยนไปยังไง ต้องเตรียมตัวอะไรบ้าง

อ่านต่อ →

ภาษี • บัญชี

ภาษีรถยนต์กรรมการและรถในกิจการ VAT เคลมได้ไหม หักค่าใช้จ่ายได้แค่ไหน

ค่าน้ำมัน ค่าซ่อมรถ ค่าเช่ารถกรรมการ — อะไรหักเป็นค่าใช้จ่ายได้ อะไรเคลม VAT ได้ คู่มือฉบับชัดเจนสำหรับเจ้าของธุรกิจ

อ่านต่อ →