เงินได้บุคคลธรรมดาที่ได้รับยกเว้นภาษี มีอะไรบ้าง

หลายคนไม่รู้ว่ารายได้บางประเภทที่ได้รับนั้น ไม่ต้องนำมาคำนวณเสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา ตามมาตรา 42 แห่งประมวลรัษฎากร มีการกำหนดเงินได้ที่ได้รับยกเว้นหลายประเภท รู้ไว้ช่วยประหยัดได้จริง และไม่ต้องยื่นข้อมูลที่ไม่จำเป็น

ประเภทที่ 1: สวัสดิการจากนายจ้าง

ค่าเบี้ยเลี้ยง ค่ายานพาหนะ ค่าเดินทาง

ถ้าคุณเป็นพนักงานและได้รับเงินเหล่านี้จากนายจ้างเพื่อใช้ปฏิบัติงาน ได้รับยกเว้นภาษี เงื่อนไขคือ:

• ต้องจ่ายไปเพื่อการทำงานจริง ไม่ใช่เงินส่วนตัว
• อัตราต้องไม่เกินอัตราที่รัฐบาลกำหนดสำหรับข้าราชการ (ถ้าเกินให้พิสูจน์ว่าจ่ายจริง)
• ต้องมีหลักฐานการอนุมัติให้ออกนอกสถานที่

ตัวอย่าง: ได้รับเบี้ยเลี้ยงเดินทางต่างจังหวัด 1,500 บาทต่อวัน ในอัตราที่รัฐกำหนด → ยกเว้นภาษีทั้งหมด

ค่าสวัสดิการอื่นจากนายจ้าง

สิ่งเหล่านี้ที่นายจ้างจ่ายให้ ไม่ต้องรวมเป็นรายได้เพื่อเสียภาษี:

• ค่ารักษาพยาบาล — สำหรับตัวพนักงาน สามี/ภรรยา บิดามารดา และลูก (เฉพาะการรักษาในประเทศ)
• ค่าเช่าบ้านจากราชการ — เฉพาะที่ราชการจ่ายให้ข้าราชการ
• เครื่องแบบพนักงาน — ยกเว้นภาษีได้ไม่เกิน 2 ชุดต่อปี + เสื้อนอก 1 ตัว
• เงินสมทบกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ — ส่วนที่เกิน 10,000 บาท แต่ไม่เกิน 490,000 บาท ยกเว้นภาษีที่อัตราไม่เกิน 15% ของค่าจ้าง
• ผลประโยชน์จากกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ — เมื่อออกจากงานด้วยการเกษียณ (อายุ 55+ ทำงาน 5+ ปี) หรือทุพพลภาพ หรือเสียชีวิต

ประเภทที่ 2: มรดก ของขวัญ และเงินให้โดยเสน่หา

กฎหมายไทยยกเว้นภาษีสำหรับการรับเงินจากการให้หรือมรดก แต่มีเพดาน:

แหล่งที่มา | เพดานที่ยกเว้น

รับมรดก (ทุกกรณี) | ยกเว้นทั้งหมด (มีภาษีมรดกแยกต่างหาก)

รับจากบุพการี ผู้สืบสันดาน คู่สมรส | ไม่เกิน 20 ล้านบาท/ปี

รับจากบุคคลอื่น (ตามประเพณีหรือเหตุอันสมควร) | ไม่เกิน 10 ล้านบาท/ปี

รับเพื่อใช้ในกิจการศาสนา/การศึกษา/สาธารณประโยชน์ | ยกเว้นทั้งหมด

ตัวอย่าง: พ่อแม่โอนเงินให้ 15 ล้านบาท → ยกเว้นภาษีทั้งหมด (ไม่เกิน 20 ล้าน) แต่ถ้าได้รับ 25 ล้าน → ส่วนที่เกิน 5 ล้านบาทต้องนำมาเสียภาษีบุคคลธรรมดา

ประเภทที่ 3: ดอกเบี้ยบางประเภท

ดอกเบี้ยที่ได้รับยกเว้นภาษี:

• ดอกเบี้ยเงินฝากออมทรัพย์ธนาคาร: ยกเว้นถ้าได้รับ ไม่เกิน 20,000 บาท/ปี รวมทุกธนาคาร
• เงื่อนไข: ต้องไม่คัดค้านการที่ธนาคารส่งข้อมูลดอกเบี้ยให้กรมสรรพากร
• ดอกเบี้ยจากสหกรณ์ออมทรัพย์: ยกเว้นทั้งหมด
• ดอกเบี้ยพันธบัตรรัฐบาล ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์ (ธ.ก.ส.): ยกเว้นตามที่กฎหมายกำหนด

หมายเหตุ: ถ้าดอกเบี้ยออมทรัพย์เกิน 20,000 บาท ส่วนที่เกินต้องนำมาเสียภาษี และต้องยื่น ภ.ง.ด.90 ด้วย

ประเภทที่ 4: รายได้จากหลักทรัพย์

• กำไรจากการขายหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (SET): ยกเว้นภาษี
• ไม่รวม: กำไรจากการขายหุ้นกู้หรือพันธบัตร ซึ่งต้องเสียภาษี
• รางวัลสลากกินแบ่งรัฐบาลและสลากออมสินของรัฐ: ยกเว้นภาษี (แต่ถูกหัก ณ ที่จ่าย 1% แล้ว)
• สินบน/รางวัลจากราชการ: เช่น รางวัลจากการแข่งขันที่ราชการจัด ยกเว้นภาษี

ประเภทที่ 5: เงินจากประกันสังคม

เงินประโยชน์ทดแทนที่ผู้ประกันตนได้รับจากกองทุนประกันสังคมทุกกรณี ยกเว้นภาษีทั้งหมด:

• เงินกรณีเจ็บป่วย
• เงินกรณีคลอดบุตร
• เงินกรณีทุพพลภาพ
• เงินกรณีเสียชีวิต
• เงินสงเคราะห์บุตร
• เงินกรณีชราภาพ
• เงินกรณีว่างงาน

สิ่งที่มักเข้าใจผิด

เข้าใจผิดที่ 1: ค่าล่วงเวลาและโบนัสยกเว้นภาษี

ไม่ถูก — ค่าล่วงเวลาและโบนัสต้องรวมเป็นรายได้ 40(1) และเสียภาษีปกติ

เข้าใจผิดที่ 2: เงินโอนจากครอบครัวยกเว้นทั้งหมด

ไม่ถูก — มีเพดาน 20 ล้าน/ปี และต้องเป็นการให้โดยเสน่หาจริง ไม่ใช่ค่าตอบแทนงาน

เข้าใจผิดที่ 3: ดอกเบี้ยออมทรัพย์ยกเว้นหมด

ไม่ถูก — ยกเว้นเฉพาะที่ไม่เกิน 20,000 บาท/ปี รวมทุกธนาคาร

เข้าใจผิดที่ 4: ขายหุ้นได้กำไรเท่าไรก็ไม่ต้องเสียภาษี

ถูกบางส่วน — ยกเว้นเฉพาะหุ้นสามัญในตลาดหลักทรัพย์ไทย (SET) ไม่ใช่ทุกประเภทหลักทรัพย์

สรุป

เงินได้ที่ได้รับยกเว้นภาษีตามมาตรา 42 ครอบคลุมหลายกรณีในชีวิตประจำวัน ตั้งแต่สวัสดิการจากนายจ้าง มรดก ของขวัญ ดอกเบี้ยออมทรัพย์จำนวนน้อย และกำไรจากหุ้นในตลาด ถ้ารายได้ทั้งหมดของคุณอยู่ในหมวดยกเว้นภาษี ก็ไม่ต้องนำมาคำนวณและยื่น แต่ถ้าไม่แน่ใจว่ารายได้ประเภทไหนยกเว้นหรือไม่ ปรึกษานักบัญชีเพื่อความปลอดภัยจะดีกว่า

MoomooNext โปรแกรมบัญชี ทดลองใช้ฟรี คลิก