คำนวณภาษีหัก ณ ที่จ่ายเงินเดือน ทำยังไง เจ้าของร้านต้องรู้

ถ้าเพิ่งเริ่มจ้างพนักงาน หรือเพิ่งจดทะเบียนบริษัทใหม่ ๆ คำถามที่มักเกิดขึ้นเสมอคือ "แล้วเงินเดือนพนักงาน ต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายด้วยไหม หักเท่าไหร่ คำนวณยังไง" บอกได้เลยว่าภาษีหัก ณ ที่จ่ายเงินเดือนนี้ต่างจากค่าจ้างทั่วไปตรงที่ไม่มีอัตราเปอร์เซ็นต์คงที่ แต่ต้องคำนวณตามอัตราก้าวหน้าแล้วเฉลี่ยรายเดือน มาดูวิธีทำทีละขั้นเลย

ทำไมบริษัทต้องหักภาษีจากเงินเดือน

กฎหมายตามมาตรา 50 แห่งประมวลรัษฎากรกำหนดว่า ผู้จ่ายเงินได้ (บริษัทหรือนายจ้าง) ต้องหักภาษีจากเงินเดือนพนักงานทุกครั้งที่จ่าย แล้วนำส่งกรมสรรพากรแทนพนักงาน

เหตุผลคือรัฐต้องการเก็บภาษีแบบสม่ำเสมอตลอดปี ไม่รอให้พนักงานยื่นทีเดียวปลายปี ส่วนพนักงานก็ได้ประโยชน์ตรงที่ไม่ต้องจ่ายภาษีก้อนใหญ่ครั้งเดียว และถ้าหักไว้เกินก็ขอคืนได้

เงินเดือนเท่าไหร่ถึงต้องหักภาษี

กฎหมายยกเว้นภาษีสำหรับรายได้สุทธิไม่เกิน 150,000 บาทต่อปี หมายความว่าถ้าคำนวณแล้วพนักงานมีเงินได้สุทธิไม่ถึงเกณฑ์นี้ บริษัทหัก 0% ได้เลย

คำนวณอย่างง่าย สำหรับพนักงานโสด มีเพียงค่าลดหย่อนพื้นฐาน

• เงินได้ทั้งปี − ค่าใช้จ่าย (50% ไม่เกิน 100,000 บาท) − ค่าลดหย่อนส่วนตัว (60,000 บาท) − ประกันสังคม (9,000 บาท/ปี) = เงินได้สุทธิ

ถ้าเงินได้ทั้งปีอยู่ที่ 319,000 บาท (ประมาณเดือนละ 26,583 บาท) เงินได้สุทธิจะอยู่ที่ 150,000 บาทพอดี ซึ่งยังไม่ต้องเสียภาษี พนักงานที่เงินเดือนต่ำกว่านี้จึงไม่ถูกหัก ณ ที่จ่าย

วิธีคำนวณภาษีหัก ณ ที่จ่ายเงินเดือน ทีละขั้น

ขั้นที่ 1: รวมเงินได้ทั้งปี

นำเงินเดือนทั้ง 12 เดือนมารวมกัน รวมถึงโบนัส เบี้ยเลี้ยง ค่าล่วงเวลา และสวัสดิการต่าง ๆ ที่ถือเป็นรายได้

ขั้นที่ 2: หักค่าใช้จ่าย

สำหรับเงินได้ประเภทที่ 1 (เงินเดือน) หักค่าใช้จ่ายได้ 50% ของเงินได้ แต่ไม่เกิน 100,000 บาท

ขั้นที่ 3: หักค่าลดหย่อน

• ค่าลดหย่อนส่วนตัว: 60,000 บาท
• ค่าลดหย่อนคู่สมรส (ถ้ามี): 60,000 บาท
• ค่าลดหย่อนบุตร: คนละ 30,000 บาท (สูงสุด 3 คน)
• ประกันสังคม: ตามที่จ่ายจริง (สูงสุด 9,000 บาท/ปี)
• เบี้ยประกันชีวิต: ตามที่จ่ายจริง ไม่เกิน 100,000 บาท
• กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ: ตามที่จ่ายจริง ไม่เกิน 500,000 บาท
• และค่าลดหย่อนอื่น ๆ ตามที่แจ้งไว้กับนายจ้าง

ขั้นที่ 4: คำนวณเงินได้สุทธิ

เงินได้สุทธิ = เงินได้ทั้งปี − ค่าใช้จ่าย − ค่าลดหย่อนทั้งหมด

ขั้นที่ 5: คำนวณภาษีตามอัตราก้าวหน้า

เงินได้สุทธิ | อัตราภาษี

0 - 150,000 | ยกเว้น

150,001 - 300,000 | 5%

300,001 - 500,000 | 10%

500,001 - 750,000 | 15%

750,001 - 1,000,000 | 20%

1,000,001 - 2,000,000 | 25%

2,000,001 - 5,000,000 | 30%

มากกว่า 5,000,000 | 35%

ขั้นที่ 6: เฉลี่ยเป็นรายเดือน

นำภาษีทั้งปีที่คำนวณได้ ÷ 12 เดือน = ภาษีที่ต้องหักรายเดือน

ตัวอย่างการคำนวณ

กรณี: พนักงานโสด เงินเดือน 35,000 บาท/เดือน ส่งประกันสังคม 875 บาท/เดือน (5% ของเพดาน 17,500 บาท ปี 2569) ไม่มีค่าลดหย่อนอื่น

ขั้นคำนวณ:

1. เงินได้ทั้งปี = 35,000 × 12 = 420,000 บาท
2. หักค่าใช้จ่าย 50% = 210,000 → ไม่เกิน 100,000 ดังนั้นหักได้ 100,000 บาท
3. หักค่าลดหย่อนส่วนตัว = 60,000 บาท
4. หักประกันสังคม = 875 × 12 = 10,500 บาท
5. เงินได้สุทธิ = 420,000 - 100,000 - 60,000 - 10,500 = 249,500 บาท

คำนวณภาษี:

• 150,000 บาทแรก: ยกเว้น
• 150,001 - 249,500 (99,500 บาท): 99,500 × 5% = 4,975 บาท

ภาษีทั้งปี = 4,975 บาท ภาษีรายเดือน = 4,975 ÷ 12 ≈ 415 บาท/เดือน

บริษัทต้องหักจากเงินเดือนพนักงานเดือนละ 417 บาท แล้วนำส่งกรมสรรพากรผ่านแบบ ภ.ง.ด.1

เอกสารที่ใช้นำส่ง

ภาษีหัก ณ ที่จ่ายเงินเดือนพนักงานใช้แบบ ภ.ง.ด.1 ส่งภายในวันที่ 15 ของเดือนถัดไป (บังคับยื่นออนไลน์ ตั้งแต่ 1 มกราคม 2568)

ต่างจากค่าจ้างฟรีแลนซ์ที่ใช้ ภ.ง.ด.3 ตรงนี้ต้องระวัง

เทคนิคให้คำนวณง่ายขึ้น

พนักงานควรแจ้งค่าลดหย่อนที่มีให้บริษัททราบตั้งแต่ต้นปี เพื่อให้คำนวณภาษีหัก ณ ที่จ่ายได้ถูกต้อง ถ้าไม่แจ้ง บริษัทจะคำนวณจากค่าลดหย่อนขั้นต่ำ ทำให้อาจถูกหักเกินและต้องขอคืนปลายปี

สำหรับเจ้าของร้านที่มีพนักงาน ใช้โปรแกรมจัดการเงินเดือนจะช่วยคำนวณภาษีหัก ณ ที่จ่ายได้อัตโนมัติ ไม่ต้องนั่งคำนวณทุกเดือน

สรุป

ภาษีหัก ณ ที่จ่ายเงินเดือนต่างจากค่าบริการทั่วไปตรงที่ไม่มีอัตราเปอร์เซ็นต์คงที่ ต้องคำนวณตามอัตราก้าวหน้าแบบรายปีแล้วเฉลี่ยรายเดือน เจ้าของร้านที่เพิ่งจ้างพนักงานควรทำความเข้าใจเรื่องนี้ก่อน เพื่อไม่ให้หักผิดหรือลืมหัก ซึ่งอาจทำให้เกิดปัญหาภาษีย้อนหลังได้

MoomooNext โปรแกรมบัญชี ทดลองใช้ฟรี คลิก