เงินสำรอง (Cash Reserve) สำคัญยังไง SME ควรมีเท่าไหร่

มีเรื่องที่เกิดขึ้นซ้ำแล้วซ้ำเล่ากับ SME ไทย — ยอดขายดีมาตลอด แต่พอเจอวิกฤตครั้งเดียว เช่น คำสั่งซื้อใหญ่ถูกยกเลิก เครื่องจักรพัง หรือวิกฤตโรคระบาด ก็ไม่มีเงินพอประคองให้อยู่รอด

นั่นคือปัญหาของธุรกิจที่ไม่มีเงินสำรอง

เงินสำรองคืออะไร?

เงินสำรอง (Cash Reserve) คือเงินสดหรือสินทรัพย์สภาพคล่องสูงที่ธุรกิจเก็บไว้โดยเฉพาะ สำหรับรับมือเหตุฉุกเฉินหรือช่วงที่กระแสเงินสดติดลบ

ต่างจากเงินทุนหมุนเวียนทั่วไป ตรงที่เงินสำรองไม่ได้ใช้ในการดำเนินงานปกติ — มันเป็นเบาะรองรับ ไม่ใช่ทุนหมุนเวียน

ทำไมต้องมีเงินสำรอง?

รองรับความผันผวนของรายได้ ธุรกิจตามฤดูกาล บางเดือนขายดีมาก บางเดือนแทบไม่มีรายได้ เงินสำรองช่วยให้จ่ายค่าใช้จ่ายคงที่ได้แม้ในช่วง Low Season

รับมือเหตุฉุกเฉิน เครื่องจักรพัง ต้องซ่อมด่วน ไม่ต้องหยุดกิจการรอกู้เงิน

โอกาสทางธุรกิจ บางครั้งซัพพลายเออร์มีสินค้าราคาดีมาก แต่ต้องจ่ายทันที ถ้ามีเงินสำรองจับโอกาสได้

ความเชื่อมั่นของลูกค้าและพาร์ทเนอร์ ธุรกิจที่มีสภาพคล่องดีสร้างความเชื่อมั่นได้มากกว่า

SME ควรมีเงินสำรองเท่าไหร่?

หลักการทั่วไปคือ 3-6 เดือนของค่าใช้จ่ายดำเนินงาน

ตัวอย่าง: ถ้าค่าใช้จ่ายรายเดือนคือ 200,000 บาท (เงินเดือน ค่าเช่า วัตถุดิบ ค่าใช้จ่ายอื่น) ควรมีเงินสำรองอย่างน้อย 600,000 - 1,200,000 บาท

ปัจจัยที่ต้องพิจารณา:

• ความผันผวนของรายได้ — ถ้ารายได้ไม่สม่ำเสมอ เก็บมากขึ้น
• ระยะเวลา Credit Term — ถ้าให้ลูกค้าชำระล่าช้า ต้องมีสำรองมากกว่า
• อุตสาหกรรมที่ทำ — อุตสาหกรรมที่ผันผวนมาก เช่น ท่องเที่ยว อาหาร ต้องสำรองมากกว่า

วิธีสร้างเงินสำรองถ้ายังไม่มี

ขั้นตอนที่ 1: รู้จำนวนที่ต้องเป้าหมาย

คำนวณค่าใช้จ่ายรายเดือนเฉลี่ยทั้งหมด แล้วคูณ 3-6

ขั้นตอนที่ 2: แยกบัญชีเงินสำรองโดยเฉพาะ

อย่าเก็บปนกับบัญชีหมุนเวียน จะหยิบใช้โดยไม่รู้ตัวง่ายมาก

ขั้นตอนที่ 3: โอนทุกเดือนสม่ำเสมอ

กำหนดว่าทุกเดือนโอน X% ของรายได้เข้าบัญชีสำรอง แม้จะเริ่มแค่ 5% ก็ยังดีกว่าไม่ทำ

ขั้นตอนที่ 4: ระวังอย่าแตะถ้าไม่ใช่ฉุกเฉินจริง

เงินสำรองต้องมีวินัยในการใช้ กำหนดนิยามว่า "ฉุกเฉินจริง" คืออะไรก่อน เช่น รายได้หายไปเกิน 50% ติดต่อกัน 2 เดือน

เก็บเงินสำรองไว้ที่ไหน?

ควรเก็บในที่ที่:

• เข้าถึงได้เร็ว เมื่อต้องการ (ไม่ใช่ลงทุนในหุ้น)
• ได้ดอกเบี้ยบ้าง ไม่ทิ้งไว้เฉย ๆ

ตัวเลือก: บัญชีออมทรัพย์ดอกเบี้ยสูง, เงินฝากประจำ 3 เดือน (ขายก่อนครบกำหนดได้แต่เสียดอกเบี้ยบางส่วน), กองทุนรวมตลาดเงิน (Money Market Fund)

ธุรกิจที่มีเงินสำรองเพียงพอนอนหลับสบายกว่า และสามารถตัดสินใจธุรกิจได้ดีกว่า เพราะไม่ได้ตัดสินใจจากความกดดันเรื่องเงิน

MoomooNext โปรแกรมบัญชี ทดลองใช้ฟรี คลิก